نقش فرهنگ بسیج در همگانی شدن جنبش حمایت از کالای ایرانی و اقتصاد مقاومتی

منتشر شده در خبرگزاری رسا و روزنامه کیهان (اینجا)

در حرکتهای اجتماعی آنچه که در نیل به مقصود تعیین کننده محسوب می­شود، انبوهه مردم است و در واقع توده­های مردمی به عنوان یگانه قدرتی به حساب می­آیند که موتور محرکه هر جنبش و حرکت اجتماعی شناخته می­شوند. از دیگر سوی، اصل حمایت از کالای ایرانی آن هنگام می­تواند از مرزهای شعار، خارج و تحقق عینی یافته که در قامت یک جنبش اجتماعی ظهور یابد. اما مسئله اینجاست که چه عواملی می­توانند در تحقق این جنبش نقش آفرینی کنند؟ در بین همه عوامل موثری که در این امر می­توان برشمرد، نقش نهادهای مردمی در عینیت یافتن جنبش مذکور پر رنگ است. بسیج، گروههای جهادی، نهادهای مردمی، سازمانها و موسسات خیریه از جمله این نهادها محسوب می­شوند که دارای پتانسیل تاثیرگذاری در فعلیت یافتن این اصل و تبدیل آن به یک فرهنگ ملی هستند. و از میان همه عوامل برشمرده، «بسیج» به دلیل ماهیت و ویژگی­های منحصر به فردش قادر است تا بیشترین تاثیرگذاری را در مردم و تحقق جنبش­های مردمی داشته باشد. فرهنگ بسیج

*مفهوم بسیج

گرچه ممکن است در نگاهی تقلیلی به بسیج، آنچه که ابتدا در ذهن تداعی شود سازمان یا نیروی نظامی خاصی باشد اما «بسیج» در نگاهی عمیق­تر نوعی ذهنیت، ایدئولوژی و فرهنگ با مختصات و معیارهای خاصی است[۱]، که سبب کنش­های متناسب با آن ایدئولوژی و فرهنگ می­شود. هنگامی که بسیج از حد یک سازمان گروهی فراتر رود و به یک فرهنگ فراگیر تبدیل شود باعث برانگیخته شدن بخشی از جمعیت برای دستیابی به اهداف مطلوب شده، یک جنبش را پدید می­آورد.

در واقع حقیقت مفهوم «بسیج» عبارت است از فرهنگی که بر پایه ایدولوژیک، کنش مطابق با ایدولوژی و مردمی بودن استوار است و این سه رکن، ارکان ماهوی فرهنگ بسیجی هستند.

روح ایدولوژیکی بسیج به این معنا است که تمام فعالیتهای این نیرو خارج از یک صبغه ارزشی و ملی نیست[۲] و این صبغه ارزشی و ملی نیز چیزی جزء آموزه­ها و ارزشهای اسلام ناب محمدی(ص) و آرمانهای انقلاب اسلامی نیست. بر این اساس هرگونه حرکت و الگوی رفتاری و اجتماعی که موطن آن فرهنگ بسیج باشد نمی­تواند خارج از چهارچوب و شبکه ایدولوژیکی تعریف شده این فرهنگ که بر اساس اسلام و فقاهت دینی است، تعریف شود و این همان کنش مطابق با ایدولوژی است. ادامه خواندن نقش فرهنگ بسیج در همگانی شدن جنبش حمایت از کالای ایرانی و اقتصاد مقاومتی

نقش بسیج عمومی در تشکیل دولت اسلامی

منتشر شده در:  خبرگزاری رسا

این نکته مهم که ما اکنون مرحله انقلاب اسلامی و تشکیل نظام اسلامی را پشت سر گذاشته و در مرحله تشکیل دولت اسلامی و سپس جامعه اسلامی و بعد از آنها تمدن عظیم اسلامی هستیم، به کرار در فرمایشات مقام معظم رهبری مورد تاکید واقع شده بلکه از عدم تشکیل دولت اسلامی و بدنبال آن جامعه اسلامی تاکنون ابراز تاسف نموده­اند. هر یک از این پنج مرحله تعاریف، معیارها و ویژگی­هایی دارد که باعث تمایز ماهوی با مراحل دیگر می­شود و رهبری معظم انقلاب طی سالیانی این تمایزات را معرفی کرده­اند. در تصویر زیر مختصرا به این ویژگی­ها اشاره می­شود.

۰۸

قطعا پاسخ این پرسش که چرا انقلاب بااینکه درحال سپری کردن دهه سوم عمر خویش است اما هنوز موفق به تشکیل دولت اسلامی نشده، در گرو مسائل عدیده­ای است که پرداختن به همه آنها در توان این مختصر نمی­گنجد، اما آنچه که این یادداشت به دنبال تبیین آن است عبارت است از؛ چگونگی تاثیر فرهنگ بسیج به مثابه اهرمی قوی در حرکت دولت به سمت اسلامی شدن در کنار سایر مسائل و اهرم­های تاثیرگذار در این مرحله مهم، و بدیهی است که فرهنگ بسیج اعم از نهاد بسیج است. فرهنگ بسیج مسئله­ای است که مقام معظم رهبری مکررا جامعه را نسبت به گرایش پیداکردن بدان تذکر داده­اند. در دیدار اخیرشان بمناسبت هفته بسیج نیز بعد از ذکر شاخصه­هایی از یک جامعه اسلامی در قالب بایدها و نبایدها، مردم را به سمت پذیرش فرهنگ بسیج تنبّه می­دهند؛ «این نظام سیاسی تا رسیدن به اهداف والای خود فاصله زیادی دارد ولی دستیابی به این اهداف با در صحنه بودن و تکیه بر نیروی انسانی مصمم و بااراده امکان پذیر است»، سپس تأکید می­کنند: «اگر آحاد نیروی انسانی، حرکت، هدف و شیوه بسیج را مبنای تلاش و فعالیت خود در میدانهای مختلف، قرار دهند، در واقع همه آحاد کشور بسیجی هستند…وظیفه اصلی نیروی مقاومت بسیج این است که با هماهنگ سازی ظرفیت ها، اراده ها و ابتکارهای مردم بویژه جوانان، برای رسیدن به اهداف والای جمهوری اسلامی، هم افزایی ایجاد کند تا شاهد یک حرکت سازندگی و تولید و پیشرفت از جانب میلیونها نفر از آحاد مردم، در بخشهای مختلف باشیم».

همانگونه که در ابتدای یادداشت اشاره شد تشکیل جامعه اسلامی متاخر از دولت اسلامی و ملزوم آن است، به عبارت دیگر، مادامی که دولت اسلامی تشکیل نشود سخن گفتن از تشکیل جامعه اسلامی بیهوده است. و در اینکه رهبری معظم مردم را به سوی فرهنگ بسیج سوق می­دهند کدی نهفته است که تحقق آن یکی از زمینه­های مهم ایجاد دولت اسلامی و سپس جامعه اسلامی است. شکل گرفتن فرهنگ بسیج در منظومه اندیشه­ای رهبر انقلاب متاثر از عواملی است از جمله: بیدار شدن، حساس بودن، انگیزه داشتن، ایمان، امید، تکیه به هدایت الهی و اعتماد به کمک الهی، مجاهدت معنوی و مخلصانه، پیشرو بودن در همه‌ی عرصه‌های اساسی زندگی، آگاهی و بینش چراکه بسیج نه صرفاً یک حرکت احساسی، که متّکی به دانستن، فهمیدن و بصیرت است. این عوامل، فرهنگی را شکل می­دهند بنام فرهنگ بسیج که خروجی و ثمره آن، عنصری است بنام اراده­ی ملی بر پیشبرد اهداف انقلاب اسلامی که یکی از مهمترین آنها که می­توان گفت اساس اکثر اهداف انقلاب محسوب می­گردد تشکیل دولت اسلامی است.

۰۰

اراده­ای که مظهر  فهم و شعور و آگاهی و دانش و بصیرتی تکامل یافته در فرهنگ یادشده است که اینک به نقصان وضع موجود آگاه است و رفع نقص را در تغییر و تشکیل دولت اسلامی که سومین مرحله انقلاب است می­داند. اراده و عزمی به بلوغ رسیده که دریافته است رسیدن به تمامی آرمانهای والای انقلاب جز از مسیر دولتی اسلامی میسر نخواهد شد. از آنجاکه رسیدن به جامعه اسلامی به عنوان مرحله چهارم انقلاب و یکی از اهداف مهم آن نیز در گرو رسیدن به دولت اسلامی است اهمیت تشکیل فرهنگ بسیج دوچندان می­شود و کدی که در تنبّهات رهبری معظم نهفته است آشکار می­گردد. بسیجی فردی است با ایمان راسخ، تقوا، بصیرت و بینش صحیح، دید و نگاهی ژرف و به دنبال تحولات مثبت، مبارزی خستگی ناپذیر، و جامعه­ای که فرهنگ بسیج در آن به فعلیت رسیده به مثابه یک بسیجی حقیقی می­اندیشد، تصمیم می­گیرد و رفتار می­کند. در این بین نباید از تاثیر عوامل دیگر تاثیرگذار در مقوله تشکیل دولت اسلامی همچون نقش رسانه­ها، اصحاب و لابی­های قدرت، احزاب و گروهها و … غافل شد که فرهنگ بسیج یکی از این عوامل و البته از مهمترین آنهاست.